De wereld als constellatie

De moderne wereld wordt steeds meer bestuurd door regels, protocollen en algoritmes. In scholen, ziekenhuizen, bedrijven en overheden raken mensen verstrikt in systemen die alles meetbaar en controleerbaar willen maken. Waar ooit ruimte was voor oordeel, ervaring en improvisatie, rest nu enkel het correct uitvoeren van een opdracht.

De Duitse socioloog Hartmut Rosa noemt dit de verschuiving van situatie naar constellatie: levende, relationele contexten maken plaats voor vaste structuren waarin niets meer openligt. Daarmee verdwijnt niet alleen de vrijheid om te handelen, maar ook de mogelijkheid tot echte resonantie – tot een wederkerige relatie met de wereld. Rosa laat zien hoe deze ontwikkeling onze tijdgeest bepaalt. Toch biedt hij ook hoop: door het herwaarderen van vertrouwen, oordeel en speelruimte kunnen we opnieuw leren omgaan met het onvoorspelbare en onbeschikbare.

Een indringend en actueel boek over controle, vrijheid en de vraag wat het betekent om mens te blijven in een wereld van systemen.

Hartmut Rosa (1965) is hoogleraar sociologie in Jena. In Duitsland is hij een bekend intellectueel en ook internationaal is Rosa een veelgevraagd spreker, over onderwerpen die veelal te maken hebben met onthaasting en vervreemding. Bij Boom verschenen eerder Leven in tijden van versnelling (2016), Onbeschikbaarheid (2022) en Democratie vraagt om religie (2023).